FAQ

Algemeen

Wat is Bitcoin?

Bitcoin is een peer-to-peer netwerk waar iedereen kan aan deelnemen. Het laat jou toe om op een veilige manier waarde op te slaan doorheen de tijd. Daarnaast stelt het jou in staat om die waarde te versturen naar andere deelnemers op het netwerk, wanneer je maar wilt en zonder afhankelijk te zijn van een derde partij. Het heeft een transparant en vast uitgifteschema dat niet zomaar aangepast kan worden in tegenstelling tot ons gekende geld. Het is cash om te gebruiken op het internet.

Waarom is Bitcoin belangrijk?

Het laat ons toe om over grenzen heen betalingen te doen die resistent zijn aan censuur en cryptografisch beveiligd zijn. Het is onze eerste en enige vorm van absolute digitale schaarste en wordt niet gecontroleerd door één enkele persoon of groep. Het kan dus niet gesaboteerd worden door overheden.

Hoe werkt het?

Alice stuurt een transactie uit vanaf haar wallet. Deze transactie wordt ontvangen door duizenden leden op het netwerk die allemaal aan elkaar doorvertellen dat Alice wil versturen naar Bob. De transactie wordt opgepikt door een miner die rekenkracht gebruikt om transacties te groeperen en in een blok te stoppen. Wanneer de transactie van Alice in een blok geplaatst wordt, ontvangt Bob het geld van Alice in zijn eigen bitcoin wallet.

Wie is de uitvinder van Bitcoin?

In 2008 werd op online mailing-lijst door een anonieme entiteit genaamd Satoshi Nakamoto de Bitcoin whitepaper gedeeld. Satoshi verdween in 2011 en is sindsdien niet meer online gezien. Daarna werkten honderden ontwikkelaars verder aan het Bitcoin protocol waarvan de broncode volledig open en vrij beschikbaar is (open-source).

Wat geeft Bitcoin waarde?

Het is schaars (er kunnen nooit meer dan 21 miljoen eenheden gemaakt worden) en dit kan geverifieerd worden door iedereen met een computer van 50 euro. Een gigantische hoeveelheid rekenkracht wordt gewijd aan de beveiliging van het netwerk. Het netwerk betaalt mensen om de integriteit te beschermen en om ter goeder-trouw te blijven. De prijs van Bitcoin in euro of dollar wordt bepaald door vraag en aanbod.

Wie is baas over het netwerk?

Simpel gesteld, iedereen en niemand. Iedereen is baas over zijn eigen deelname aan het netwerk en het netwerk is zo opgezet dat deelnemers met slechte bedoelingen weinig kans maken. Geen enkele ontwikkelaar kan deelnemers dwingen slechte software te draaien. Geen enkele miner kan specifieke transacties censureren. Geen enkele gebruiker kan het systeem bedotten en bitcoins uitgeven die ze niet hebben of die niet van hen zijn.

Is Bitcoin anoniem?

Op netwerk-niveau zijn bitcoins niet gelinkt aan een publieke identiteit. Het protocol kent enkel combinaties van cijfers en letters die adressen voorstellen. Maar bedrijven die bovenop Bitcoin gebouwd zijn, zoals beurzen die een kopie van uw identiteitskaart vragen, kunnen jouw identiteit in de echte wereld linken aan de bitcoin die je bij hen kocht. Het bitcoin grootboek is volledig publiek en het kan dus mogelijk zijn om transacties te traceren doorheen het netwerk.

Wat is de blockchain?

De blockchain is een ketting van blokken (een blokketen). Het is een publiek grootboek dat een kopie bijhoudt van iedere bitcoin transactie sinds het begin van het netwerk. Miners concurreren met elkaar om blokken te produceren waarvoor ze transactiekosten en bloksubsidies ontvangen. Iedere succesvolle blok wordt met cryptografie gelinkt aan de vorige blok.

Kan de overheid Bitcoin stoppen?

Overheden kunnen absoluut Bitcoin illegaal maken binnen hun jurisdictie. Zowel China als India hebben dit al enkele keren geprobeerd maar het ecosysteem blijft floreren. De gedistribueerde natuur van Bitcoin betekent dat het in realiteit een enorm gecoördineerde aanval van verschillende wereldmachten vereist om de groei van het netwerk af te remmen.

Wordt Bitcoin gebruikt door criminelen?

Bitcoin is een nieuw soort geld en elk soort geld kan door criminelen gebruikt worden. In 2017 werd geschat dat de illegale markt voor drugs zo'n $500 miljard waard was. Vandaag zou dat bedrag het volledige Bitcoin netwerk meer dan 10 keer kunnen opkopen. Het is wellicht geen overdrijving om te zeggen dat het overgrote deel van de criminele activiteit vandaag gebruik maakt van traditioneel fiat-geld.

Kan het niet gekopieerd worden?

Het netwerk kan triviaal gekopieerd worden en dit werd al ontelbare keren gedaan. Er zijn letterlijk honderden kopieën van Bitcoin die elk een kleine verandering doorvoeren om "het te verbeteren". Quasi altijd gaan deze "verbeteringen" gepaard met andere afwegingen waardoor de kopie er niet in slaagt in de buurt te komen van het netwerkeffect dat Bitcoin reeds opbouwde.

Verspilt het energie?

Het klopt dat het Bitcoin netwerk grote hoeveelheden energie en rekenkracht gebruikt. Echter, het aanwenden van energie om een globaal betalingsnetwerk te beveiligen en te onderhouden waar miljoenen mensen waarde in vinden moet niet gezien worden als 'verspilling'. Daarnaast is het minen van bitcoin een toepassingen die ons ertoe aanzet om te innoveren in het gebruik van alternatieve vormen van energiebronnen die nu vaak onderbenut blijven. Hernieuwbare energie ligt vaak te ver van stedelijke gebieden om economisch te zijn en overtollig gas wordt vaak gewoon in de atmosfeer opgebrand (flaring). Bitcoin lost dit op.

Hoeveel bitcoins zijn er?

Vandaag zijn er reeds meer dan 18.5 miljoen bitcoin ontgonnen door miners. Volgens het protocol kunnen er nooit meer dan 21 miljoen eenheden ontgonnen worden en de laatste zal rond het jaar 2140 het levenslicht zien. Iedere bitcoin kan gedeeld worden in 100 miljoen satoshis of sats zodat er genoeg beschikbaar zijn voor iedereen.

Hoe worden bitcoins gemaakt?

Nieuwe bitcoins komen tot stand als het resultaat van een globale wapenwedloop tussen miners. Wanneer een miner met succes een nieuwe blok vindt en aan de blockchain toevoegt, ontvangt deze een beloning (de bloksubsidie). Vandaag krijgen miners nog 6.25 bitcoin per blok. In 2024 zal die beloning opnieuw halveren tot 3.125 bitcoins per blok. Iedere 210,000 blokken, ongeveer om de 4 jaar, vindt een nieuwe halvering van de beloning plaats tot de laatste gevonden wordt in 2140.

Wat is minen?

Deelnemers brengen grote hoeveelheden rekenkracht aan om transacties te groeperen in blokken. Ze brengen zoveel mogelijk van die transacties samen en beginnen aan een repetitieve zoektocht om voor die blok een antwoord te vinden dat voldoet aan een afgesproken voorwaarde. Wanneer ze de puzzel met succes oplossen wordt de afgewerkte blok doorgestuurd naar de rest van het netwerk. De vinder wordt beloond met de transactiekosten en de bloksubsidie. Het proces start opnieuw met de volgende lading transacties.

Waar kan ik bitcoins kopen?

Er zijn zeer veel online beurzen waar je bitcoins kan kopen. Doe echter voldoende onderzoek en zoek een beurs waar je vertrouwen in hebt. De beste manier om bitcoins te kopen blijft om ze via een vertrouwde vriend of familielid te verwerven. Belangrijk: je kan een fractie van een bitcoin kopen (er zijn 100 miljoen sats per bitcoin).

Ik adviseer om bitcoin te kopen met Relai. Op deze pagina vind je meer informatie.

Bitcoin wallets

Wat is een wallet?

Een bitcoin wallet is net zoals een portemonnee. Het is een manier om waarde op te slaan. Het belangrijkste verschil met een echte portemonnee is dat een bitcoin wallet niet echt waarde opslaat binnenin die portemonnee. Bitcoins bestaan enkel op het grootboek dat we de blockchain noemen. Een bitcoin wallet beheert de sleutels die nodig zijn om te ontvangen en te versturen via de blockchain.

Wat zijn seed woorden?

Een seed is een reeks van 12 of 24 willekeurig gekozen woorden die samen een wachtwoordzin vormen. De seed wordt aangemaakt wanneer je een nieuwe wallet opent. De seed wordt ook wel mnemonic of geheugensteun genoemd. Deze geheugensteun dient als de belangrijkste back-up van jouw volledige wallet en dient niet gedeeld te worden met anderen. Bewaar deze woorden veilig want iedereen die toegang heeft tot deze woorden kan jouw bitcoin stelen.

Wat is een passphrase?

Een passphrase of wachtwoord (ook wel 13e/25e woord genoemd) is een extra woord dat door de gebruiker gekozen wordt met de bedoeling een extra laag veiligheid toe te voegen aan jouw back-up. Wanneer jouw seed woorden in verkeerde handen vallen dan heeft een aanvaller nog steeds jouw extra wachtwoord nodig om toegang te krijgen tot jouw bitcoin. Bewaar jouw seed woorden en wachtwoord nooit samen op dezelfde plaats.

Wat is een geheime sleutel?

Een private key of geheime sleutel wordt afgeleid van jouw seed. De kennis van de geheime sleutel is een bewijs dat de entiteit die de sleutel bezit toegang heeft om bitcoin uit te geven vanaf het overeenstemmend adres. Jouw wallet creeërt een geheime sleutel voor ieder adres dat aangemaakt wordt. Vandaag zullen de meeste gebruikers van bitcoin nooit in aanraking komen met geheime sleutels aangezien dit over het algemeen automatisch wordt beheert door de software van jouw wallet.

Wat is een publieke sleutel?

Public keys of publieke sleutels worden gebruikt in een transactie om te verifiëren dat de eigenaar van de overeenstemmende geheime sleutel een correcte handtekening zet als bewijs dat hij eigenaar is van het geld dat verstuurd wordt. Opnieuw geldt dat de gebruiker gewoonlijk niet in aanraking komt met deze publieke sleutels aangezien dit door de software van jouw wallet wordt gedaan.

Wat is een xPub?

Een extended public key (of uitgebreide publieke sleutel) kan gezien worden als de hoofdweergave in jouw bitcoin wallet. Doorgaans noemen we dit een xPub. Met zo'n xPub kan je alle adressen van jouw wallet genereren en bekijken. Let dus op met wie je deze xpub deelt want het geeft volledige inzage in jouw portemonnee. Wanneer je een wallet gebruikt die niet verbonden is met een node die je zelf draait dan is het zeer waarschijnlijk dat een derde partij jouw xPub kent en dus kan opvolgen hoeveel bitcoin jij hebt. Naast xPubs zijn er ook yPubs en zPubs die beide dezelfde functie hebben.

Wat is een adres?

Een adres is een combinatie van cijfers en letters die uniek is voor jouw wallet. Dit kan je delen met andere om bitcoin te ontvangen. Wallets kunnen een oneindige hoeveelheid adressen aanmaken. Het is een goed idee om nooit hetzelfde adres twee keer te gebruiken om jouw privacy te beschermen. De meeste wallets doen dit automatisch voor jou en maken een nieuw adres aan telkens wanneer je geld wil ontvangen. De software houdt alle gebruikte adressen bij en toont je volledige saldo.

Wat is een mobile wallet?

Een mobile wallet is een wallet die op jouw GSM staat. Het laat je toe om snel en makkelijk toegang te hebben tot jouw bitcoin met als nadeel dat het risico bestaat dat je jouw toestel verliest en dus mogelijk ook jouw bitcoin. Dit scenario mag geen probleem vormen indien je correct jouw seed neergeschreven hebt op papier zodat je jouw wallet opnieuw kan aanmaken op een ander toestel.

Wat is een desktop wallet?

Een desktop wallet is een wallet die op jouw computer staat. Deze komen doorgaans met iets meer functionaliteit dan wallets voor jouw smartphone maar kunnen ook ingewikkelder zijn. Computers zijn toestellen die verbonden zijn met het internet en zijn vatbaar voor malware. Let dus op en wees voorzichtig bij het installeren van software.

Wat is een multi-sig wallet?

Een multi-signature wallet is een wallet die meer dan één geheime sleutel vereist om een transactie te ondertekenen. Dit kan variëren van twee uit in totaal drie sleutels tot 15 uit 20 sleutels. Deze keuze is aan de gebruiker wanneer de wallet wordt aangemaakt. Multi-sig is veel veiliger dan een enkele handtekening maar het is ook een stukje moeilijker om aan te maken, back-ups te beheren en om transacties mee te doen. Niet aan te raden voor nieuwe gebruikers.

Wat zijn watch-only wallets?

Een watch-only wallet of enkel-kijken is een wallet die gebruikt maakt van jouw extended public key of xpub. Deze sleutel stelt je in staat om de balans van een wallet te volgen. Enkel-kijken wallets bevatten geen geheime sleutels en kunnen niet gebruikt worden om bitcoin uit te geven. Let op met het delen van xpubs want iedereen die hier toegang toe heeft kan jouw balans zien.

Wat is een custodial wallet?

Een custodial wallet is een beheerde wallet. Een derde partij beheert de sleutels van jouw wallet. Met beheerde wallets kan veel complexiteit verborgen worden met als nadeel dat je niet meer in controle bent over jouw geld. Beheerde wallets worden bijvoorbeeld aangeboden door beurzen. Hou nooit grote hoeveelheden bitcoin in een beheerde wallet.

Wat is een non-custodial wallet?

Een non-custodial wallet of niet-beheerde wallet is een wallet waar jij volledige controle hebt over jouw geheime sleutels. Bitcoin werd ontworpen om gebruik te maken van geheime en publieke sleutels en dit blijft de beste manier om het netwerk te gebruiken. Gebruik altijd wallets die je toelaten om zelf jouw seed neer te schrijven bij het aanmaken van je wallet. Zo ben je vrij zeker dat je een non-custodial wallet gebruikt.

Hoe weet ik welke fee te gebruiken voor een transactie?

Om een transactie te versturen moet je altijd een fee betalen aan het netwerk. Deze fee wordt ontvangen door miners wanneer jouw transactie in een blok geplaatst wordt. De keuze van jouw fee hangt af van de snelheid waarmee je de transactie wilt uitvoeren en hoe druk het netwerk op het moment van versturen is. De meeste wallets geven een schatting en laten je toe om dit aan te passen naar jouw behoefte.

Wat is een QR code?

Een QR code is een visuele voorstellen van data. Ze worden in Bitcoin vaak gebruikt om lange en moeilijk te lezen adressen om te zetten in een soort van barcode. Deze code kan gescant worden door de wallet van de verzender. Het is doorgaans een slecht idee om handmatig adressen in te typen. Een foutje en snel gebeurt waardoor de bitcoins naar een verkeerd adres zouden gaan. Controleer altijd de juistheid van adressen vooraleer je een transactie afrondt.

Wat is een block explorer?

Een block explorer of blokverkenner is een website of applicatie die je toelaat om de details van een bepaalde blok op de blockchain te bekijken. Je vindt er data zoals aantal transacties in een blok, adres van de verzender, adres van de ontvanger, betaalde kosten, verstuurde hoeveelheid, de blokhoogte en de bloktijd.

Nodes

Wat is een node?

Een node is een computer die de Bitcoin-software draait. Die computer is dan een knooppunt in het peer-to-peer netwerk. Jouw persoonlijke node bevat je eigen kopie van de Bitcoin blockchain en dwingt de spelregels op het netwerk af. Je kan het best zien als een portaal naar het Bitcoin ecosysteem vergelijkbaar met een router die je toegang geeft tot het internet. Een node stuurt transacties uit naar het netwerk, verifieert dat de bitcoin die je ontvangt echt zijn en beschermt je privacy aangezien je van niemand anders afhankelijk bent om deel te nemen.

Waarom moet ik een node draaien?

Jouw node = jouw regels. Wanneer je een wallet verbindt met jouw eigen node dan hoef je niemand anders te vertrouwen om jouw inkomende transacties te verifiëren. Een node beschermt jou tegen valsmunters en het houdt het netwerk decentraal en verspreid. Wanneer je niet jouw eigen node gebruikt dan vertrouw je iemand anders om je te vertellen hoeveel bitcoin je precies hebt en om transacties te versturen of te ontvangen. Het mooie aan Bitcoin is dat je niemand anders hoeft te vertrouwen maar dan moet je wel een eigen node opstarten.
Waar moet ik op letten bij het draaien van een node?

Een node draait best 24/7 dus houd je best rekening met een elektriciteitskost die afhankelijk is van de hardware die je gebruikt. De meeste nodes draaien op mini-computers zoals een Raspberry Pi waardoor de kosten te verwaarlozen zijn. Daarnaast zal een node constant nieuwe blokken downloaden en verifiëren. Dit zal zo’n 20GB per maand verbruiken van jouw internetlimiet. De initiële download van alle blokken zal een goeie 350GB kosten. Controleer bij jouw internetprovider hoeveel jouw limiet is.

Welke soorten nodes zijn er?

Het is mogelijk om een node te draaien op jouw huidige computer door simpelweg Bitcoin Core (de bekendste implementatie van een bitcoin node) te downloaden. Dit is de eenvoudigste en goedkoopste optie. Het nadeel hiervan is dat jouw computer meestal niet constant aan staat waardoor de software telkens opnieuw moet synchroniseren met nieuwe blokken sinds het laatst afgesloten werd. Er zijn plug-and-play-opties zoals MyNode en Nodl. Deze nodes bevatten alles wat je nodig hebt en vereisen enkel stroom en internet om van start te gaan. Ze zijn ook iets duurder. Tot slot, opteren veel mensen om zelf hardware te kopen en zelf de Bitcoin software te installeren met een Raspberry Pi. Dit is in mijn ogen de leukste optie en klinkt moeilijker dan het is.

Wat kan een node nog?

Dat hangt sterk af van de software die je draait. Enkele gebruikelijke extra toepassingen zijn een Lightning-node, een Electrum-server of een eigen block explorer (zoals blockstream.info of mempool.space). Je kan ook een betalingsterminal installeren zoals BTCPay Server. Paketten zoals MyNode bevatten al deze toepassingen zonder al te veel extra gedoe.

Wat is de initiële-blok-download?

Wanneer je voor het eerst de Bitcoin software opstart begint de initiële-blok-download (IBD). De software start in 2009 en download en verifieert de volledige transactiegeschiedenis van het netwerk. Het slaat een kopie op alle transacties; jouw persoonlijke kopie van de blockchain. Wanneer de synchronisatie voltooid is, kan de node controleren dat de bitcoin die jij ontvangt legitiem en echt zijn. De software zal valsspelers onverbiddelijk weigeren. De synchronisatietijd is afhankelijk van de hardware en internetsnelheid. Gemiddeld reken je best op 4-7 dagen.

Wat is een pruned node?

Je kan jouw node de opdracht geven om oude data te verwijderen wanneer de keten volledig gesynchroniseerd is. Dat kan handig zijn wanneer je niet veel plaats meer hebt op jouw computer. Het heeft wel nadelen. Het is moeilijker om oude transacties te verifiëren en je laat niet toe dat andere nodes die online komen jouw node gebruiken om gegevens te downloaden.

Kan ik de node van iemand anders gebruiken?

Dat kan zeker. Het is zelfs de standaardoptie van veel wallets maar ideaal is het niet omwille van de redenen hierboven aangehaald. Als je een vriend hebt die je vertrouwt kan je ook zijn/haar node gebruiken. Dit is een verbetering ten opzichte van de node gebruiken van een onbekende derde-partij. Maar de ultieme manier om deel te nemen aan het Bitcoin netwerk is met jouw eigen node.